του Νίκου Κόμπλα
Με μια εκτίμηση νίκης πολύ πάνω από 50% και το κυβερνών ως τώρα κόμμα να μην έχει ελπίδα να πιάσει το 40%, ο ως τώρα φιλο-ρώσος πρωθυπουργός Βούσιτς υπέβαλε την παραίτησή του αργά το βράδυ της Κυριακής 25 Οκτωβρίου.
Ενώ γενιές πολλές έχουμε ανατραφεί στην Ελλάδα και σε όλη τη Δύση συμμετέχοντας και εκθειάζοντας το φοιτητικό κίνημα, κάνεις μας δε μπορούσε να φανταστεί ότι ένα τέτοιο κίνημα θα μπορούσε να συντάξει, αμεσοδημοκρατικά, χωρίς κομματικό μηχανισμό και χωρίς αρχηγό, μια «Λίστα Φοιτητών» , και να κερδίσει τις εκλογές, βάζοντας πλώρη να κυβερνήσει. Μήπως ξημερώνει μια νέα εποχή όχι μόνο για τη Σερβία, μα και για όλα τα Βαλκάνια;
Τι σηματοδοτεί η νίκη
Η νίκη της «Φοιτητικής Λίστας» στις βουλευτικές εκλογές της Σερβίας απέναντι στο πολιτικό κατεστημένο του Αλεξάνταρ Βούσιτς σηματοδοτεί μια ιστορική στροφή προς τις ευρωπαϊκές αξίες και το κράτος δικαίου, επηρεάζοντας αναμφίβολα, θετικά και πολυεπίπεδα τις σχέσεις της χώρας με την Ελλάδα.
Οι κυριότερες επιπτώσεις και συμβολισμοί μιας τέτοιας επικράτησης για τις ελληνοσερβικές σχέσεις συνοψίζονται στα εξής:
-Ευθυγράμμιση στην ευρωπαϊκή προοπτική: Η Ελλάδα αποτελεί διαχρονικά έναν από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές της ένταξης των Δυτικών Βαλκανίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Καθώς η «Φοιτητική Λίστα» έχει δεσμευτεί για την προάσπιση των ευρωπαϊκών αρχών, του κράτους δικαίου και της καταπολέμησης της διαφθοράς, μια νίκη της θα έδινε νέα πνοή στην ενταξιακή πορεία του Βελιγραδίου. Αυτό θα επέτρεπε στην Αθήνα να αναλάβει ακόμη πιο ενεργό ρόλο ως «γέφυρα» και σύμβουλος της Σερβίας προς την ΕΕ.
-Σταθερότητα στα Βαλκάνια: Η αλλαγή σελίδας στη Σερβία μέσω μιας δημοκρατικής διαδικασίας, που εστιάζει στη θεσμική διαφάνεια, θα μείωνε τις εστιακές εντάσεις στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων. Η περιφερειακή σταθερότητα αποτελεί πρωταρχικό εθνικό στόχο της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.
-Ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας: Οι παραδοσιακοί, στενοί δεσμοί φιλίας μεταξύ των δύο λαών θα αποκτούσαν ένα σύγχρονο, θεσμικό υπόβαθρο. Πέρα από τους ιστορικούς και θρησκευτικούς δεσμούς, η συνεργασία θα μπορούσε να επεκταθεί δυναμικά στους τομείς της εκπαίδευσης, των πανεπιστημιακών ανταλλαγών, της νεανικής επιχειρηματικότητας και της τεχνολογίας, δεδομένης της φύσης και της προέλευσης του πολιτικού αυτού κινήματος.
-Διατήρηση της γεωπολιτικής ισορροπίας: Αν και ο Βούσιτς έχει προειδοποιήσει προεκλογικά ότι μια νίκη των φοιτητών θα μπορούσε να διαταράξει τις παραδοσιακές σχέσεις της Σερβίας με τη Ρωσία και την Κίνα, η «Φοιτητική Λίστα» εστιάζει κυρίως στην εσωτερική αναδιοργάνωση και το Σύνταγμα της χώρας.
Για την Ελλάδα, μια Σερβία πιο κοντά στο δυτικό και ευρωπαϊκό πλαίσιο αξιών διευκολύνει τις κοινές διπλωματικές και οικονομικές επιδιώξεις εντός της ευρωπαϊκής οικογένειας.
Αν και ο συνδυασμός του φοιτητικού κινήματος («Φοιτητική Λίστα – Οι φοιτητές νικούν!») αναδείχθηκε πρώτη δύναμη με διάφορα, δεν υπάρχει ακόμη προκαθορισμένος ή επίσημα ανακοινωμένος υποψήφιος πρωθυπουργός.
Η ιδιαιτερότητα αυτή οφείλεται στην ίδια τη δομή και τη φιλοσοφία του κινήματος:
• Έλλειψη ιεραρχίας και ηγέτη: Το κίνημα λειτουργεί οριζόντια, χωρίς επικεφαλής ή επίσημα διορισμένο αρχηγό.
• Η περίπτωση του επικεφαλής της λίστας: Παρόλο που ο καρδιολόγος Ίλια Σρντάνοβιτς (Ilija Srdanović) τέθηκε πρώτος στο ψηφοδέλτιο των 250 υποψηφίων, το ίδιο το κίνημα έχει διευκρινίσει επισήμως ότι αυτό δεν σημαίνει αυτόματα ότι θα είναι ο εκλεκτός τους για την πρωθυπουργία.
• Σύνθεση του ψηφοδελτίου: Αν και η πρωτοβουλία ανήκει στους φοιτητές, στη λίστα των υποψηφίων βουλευτών δεν συμμετέχουν φοιτητές, αλλά πανεπιστημιακοί, επιστήμονες, ειδικοί και αθλητές.
Επομένως, σε περίπτωση νίκης, το πρόσωπο που θα προταθεί για τη θέση του πρωθυπουργού θα αποφασιστεί μέσα από εσωτερικές συλλογικές διαδικασίες ή στο πλαίσιο διαβουλεύσεων.
Μια μεγάλη, αν και αβέβαιη στις λεπτομέρειες της ημέρα για τη Σερβία ξημερώνει. Πολύ πιθανόν να ακολουθήσει νίκη του κινήματος νεολαίας και στην Αλβανία, με ευεργετικά αποτελέσματα για τον Αλβανικό λαό και την Ελληνική μειονότητα της Βόρειας Ηπείρου. Αξίζει να πανηγυρίσουμε και εμείς;
