Αρχική » Χερσώνα – Μικολάιβ : Μέσα στην Ουκρανική Αντίσταση

Χερσώνα – Μικολάιβ : Μέσα στην Ουκρανική Αντίσταση

από Άρδην - Ρήξη

Του Ντέιβιντ Πατρικαράκου, πρώτη δημοσίευση unherd.com 9/7/2022

Στη Χερσώνα, καταδιώκουν τους συνεργάτες των Ρώσων

«Η κατάσταση στην πόλη είναι πολύ, πολύ άσχημη. Οι Ρώσοι κατακτητές αυξάνουν συνεχώς την παρουσία τους. Κυκλοφορούν ατιμώρητοι στην πόλη και σπάνε τις πόρτες των σπιτιών και των διαμερισμάτων. Οι στρατιώτες έρχονται συνήθως γύρω στα μεσάνυχτα και αρχίζουν να αναζητούν στοιχεία για την δραστηριότητα της αντίστασης. Συνήθως, απλά παίρνουν τους ανθρώπους μακριά. Τώρα έχουν στρέψει την προσοχή τους στους αξιωματούχους. Πριν από λίγες ημέρες, συνέλαβαν τον δήμαρχο και ορισμένα μέλη του δημοτικού συμβουλίου. Η κατάσταση χειροτερεύει…»

Αυτό το μήνυμα, από έναν φιλοδημοκράτη ακτιβιστή μέσα στη Χερσώνα, έφτασε σε μένα μέσω ενός μεσάζοντα το βράδυ της Τετάρτης. Γίνεται όλο και πιο δύσκολο μέρα με τη μέρα να μάθουμε τι συμβαίνει στην περιοχή –ειδικά μέσα στην πόλη. Στα μέσα Απριλίου, σε ένα χωριό λίγο πιο πέρα από το Μικολάιβ, στεκόμουν στον κήπο ενός σπιτιού που είχε καταστραφεί από ρωσικές οβίδες, ακούγοντας τον ήχο των εισερχόμενων ρωσικών πυρών από πάνω μου, και κοίταζα νοτιοανατολικά. Εκεί, σε απόσταση μόλις 100 χιλιομέτρων βρισκόταν η Χερσώνα. Οι Ρώσοι είχαν καταλάβει τμήματα της πόλης στις 2 Μαρτίου και από τότε έδιναν μάχες με τους Ουκρανούς. Σήμερα, οι Ρώσοι ελέγχουν το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής και κάνουν αισθητή την παρουσία τους. Αλλά από το Μικολάιβ και, κυρίως, μέσα στην ίδια τη Χερσώνα, οι Ουκρανοί συνεχίζουν να αντιστέκονται.

Αυτή τη στιγμή, τα παγκόσμια μέσα ενημέρωσης βρίθουν από συζητήσεις για τη μάχη του Ντονμπάς. Όμως ο πόλεμος για την Ουκρανία θα κερδηθεί ή θα χαθεί στο νότο, με την εκτεταμένη ακτογραμμή και τις μεγάλες αποθήκες σιτηρών. Και είναι στη Χερσώνα, τώρα υπό ρωσική κατοχή, όπου θα βρούμε τις απαντήσεις σε τόσα πολλά ερωτήματα ζωτικής σημασίας για τη νίκη ή την ήττα. Μπορεί ο ουκρανικός στρατός να αντεπιτεθεί με επαρκή αποτελεσματικότητα για να ανακαταλάβει μια μεγάλη πόλη από τους Ρώσους; Μπορεί η χώρα να αντέξει ενώ τα σιτηρά της κλέβονται και τα λιμάνια της είναι αποκλεισμένα; Και, ίσως το πιο σημαντικό από όλα, πόσο πραγματική και πόσο ισχυρή είναι η ουκρανική αντίσταση υπό ρωσική κατοχή;

***

«Πρέπει να καταλάβουμε ότι η κατάσταση είναι διαφορετική στα διάφορα τμήματα της περιοχής», μου λέει ο Sergiy Danylov, αναπληρωτής διευθυντής του Κέντρου Μεσανατολικών Σπουδών. Συνεχίζει: «Τα νότια και δυτικά τμήματα της περιοχής της Χερσώνας είναι μια καταστροφή. Έχουν γίνει μαζικές δολοφονίες και βιασμοί – είναι μια δεύτερη Μπούτσα εκεί. Ορισμένα χωριά απλώς κατεδαφίστηκαν εντελώς από τους Ρώσους».

Η γεωγραφία είναι το κλειδί εδώ, όπως και σε όλη την Ουκρανία. Η Χερσώνα διχοτομείται από τον ποταμό Δνείπερο. Στη δεξιά του όχθη – από την πλευρά του Μικολάιβ – τα πράγματα είναι ελαφρώς καλύτερα. Το Μίκολαϊβ είναι ακόμα σε ουκρανικά χέρια, και από εκεί ο στρατός αντεπιτίθεται. Η αριστερή του όχθη βρίσκεται στην πλευρά της Μαριούπολης – η μεγάλη πόλη που βρίσκεται στα χέρια των Ρώσων – και εδώ τα πράγματα είναι ιδιαίτερα ζοφερά.

Η καταπίεση, ωστόσο, είναι ίδια τόσο στα αριστερά όσο και στα δεξιά του ποταμού Δνείπερου. Την περασμένη εβδομάδα είδαμε μια έξαρση στις μαζικές «διεισδύσεις» –αυτή η μοχθηρά προφυλακτική ορολογία που στην πραγματικότητα σημαίνει ότι οι κατοχικές δυνάμεις ανέκριναν βίαια τους ντόπιους και στη συνέχεια απέλασαν πολλούς στη Ρωσία. Πρόκειται για ένα σύστημα σχεδιασμένο υπακούοντας στις αρχές της απλότητας αλλά και της σκληρότητας: αυτοκίνητα, φορτηγά και στρατεύματα φτάνουν στα χωριά και στη συνέχεια είτε μεταφέρουν τους ντόπιους σε μια ειδική «εγκατάσταση» είτε σκάβουν μια μεγάλη τρύπα και τους χώνουν μέσα. Ο στόχος είναι πάντα ο ίδιος: να τους μετατρέψουν σε συνεργάτες.

Ταυτόχρονα, όμως, οι Ρώσοι προσπαθούν επίσης να γίνουν αρεστοί. Το κλειδί στις προσπάθειές τους είναι αυτό που αποκαλούν «ταχεία δικαιοσύνη». Η αρχή είναι απλή: η απονομή δικαιοσύνης μέσω των δικαστηρίων μπορεί να διαρκέσει για πάντα, οπότε γιατί να μην αφήσουμε αυτούς να την αποδώσουν αντ’ αυτού; Φυσικά, είναι επίσης ένας τρόπος νομιμοποίησης της βίας. Οι στρατιώτες δέχονται πλέον «καταγγελίες» από τους ντόπιους και όταν εισβάλλουν σε σπίτια και επιφέρουν περισσότερους ξυλοδαρμούς, μπορούν να πουν ότι απλώς ανταποκρίνονται σε αιτήματα πολιτών.

Πρόκειται για ένα σύστημα που μπορεί εύκολα να ευνοεί τις καταχρήσεις. Ο Danylov άκουσε μια ιστορία από ένα από τα χωριά για έναν άνδρα που πήγε στο σημείο ελέγχου και έκανε ένα παράπονο στους Ρώσους: ο γείτονάς του είχε αρνηθεί να του δώσει ποτά. Οι στρατιώτες πήγαν στο σπίτι του άνδρα και τον φυλάκισαν για 15 ημέρες (με ποια κατηγορία είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς). Σε ένα άλλο χωριό, ένας ντόπιος εγκληματίας λήστεψε ένα σπίτι και οι Ρώσοι πήγαν στο σπίτι του και τον χτύπησαν άγρια. «Προσπαθούν να πουν ότι αυτό είναι καλό γιατί αν προσπαθήσεις να περάσεις από τα δικαστήρια θα πάρει χρόνια ενώ αυτοί απονέμουν δικαιοσύνη γρήγορα. Προσπαθούν να καλοπιάσουν τους ντόπιους μέσω τέτοιων πραγμάτων», λέει ο Danylov.

Δουλεύει; Εν μέρει. Οι προσπάθειές τους να οικοδομήσουν μια θετική εικόνα κερδίζουν κάποιο έδαφος, αλλά δεν μπορούν να καλύψουν το αιώνιο πρόβλημα των Ρώσων στρατιωτών: τη συμπεριφορά τους. Οι πηγές μου μέσα στη Χερσώνα είναι σαφείς: οι κατοχικές δυνάμεις ληστεύουν τα σπίτια των ανθρώπων- είναι πάντα μεθυσμένοι, συχνά από το πρωί- άνθρωποι εξαφανίζονται κάθε μέρα, ειδικά στην πόλη-λιμάνι Genichesk. Μόλις πριν από δέκα ημέρες, δύο γυναίκες που ζούσαν στο Arabat Spit – μια Τατάρα της Κριμαίας και μια Ουκρανή – απομακρύνθηκαν από τα σπίτια τους και δεν έχουν εμφανιστεί από τότε.

Σύμφωνα με έναν κάτοικο στη Χερσώνα, τα σημεία ελέγχου αποτελούν επίκεντρο της ρωσικής βίας. Στην αρχή της κατοχής, ήταν σχεδόν πανταχού παρόντα σε όλες τις πόλεις και τα χωριά. Τώρα τα περισσότερα έχουν εξαφανιστεί. Αλλά ένα στην είσοδο της γειτονιάς «Νησί» της πόλης Χερσώνα – με τα ναυπηγεία, το λιμάνι πετρελαίου και πολλές επιχειρήσεις – η κακοποίηση είναι διάχυτη. Πρόσφατα, μια γυναίκα πλησίασε οδηγώντας ένα αυτοκίνητο με φιμέ τζάμια. Αρνήθηκε να ξύσει τη φιμέ μεμβράνη από τα τζάμια, οπότε το αυτοκίνητό της κατασχέθηκε, την ξυλοκόπησαν και τα τζάμια της έσπασαν με το κοντάκι μιας καραμπίνας.

Θα ήταν άδικο, ωστόσο, να πούμε ότι οι στρατιώτες βρίσκονται εκεί μόνο για να πίνουν και να δέρνουν τους ανθρώπους- θέλουν επίσης να βγάλουν χρήματα. Τα σημεία ελέγχου δεν είναι μόνο χώροι βίας και εκφοβισμού, αλλά και εκβιασμού. Ένα άτυπο τιμολόγιο – βασισμένο σε διαφορετικές κατηγορίες οχημάτων – έχει τεθεί σε ισχύ. Για να περάσει το αυτοκίνητό σας χωρίς ατελείωτες αναμονές θα κοστίσει 500 δολάρια ή και περισσότερο. Ένα λεωφορείο κοστίζει 2.000 δολάρια, ένα φορτηγό 20.000 δολάρια. Μερικές φορές τα αυτοκίνητα αφήνονται να φύγουν χωρίς να πληρώσουν, και κάθε τόσο οι Ρώσοι τα βομβαρδίζουν με BM-21 Grads – απλά για να τους δώσουν ένα μάθημα επειδή επέστρεψαν στην Ουκρανία.

Οι Ρώσοι έχουν επίσης οικειοποιηθεί ένα δίκτυο πρατηρίων καυσίμων που ανήκε προηγουμένως στην OKKO και τη Shell. Οι τιμές εκεί είναι τώρα σε ρούβλια, το οποίο είναι το μόνο νόμισμα που δέχονται. Έχουν μάλιστα ορίσει χειροκίνητα μια συναλλαγματική ισοτιμία στο 1 γρίβνα προς 1,5 ρούβλια (η κανονική ισοτιμία είναι πάνω από 2). Όλα αυτά έγιναν με εντολή του πρώην βουλευτή της Ράντα και πρώην δημάρχου της Χερσώνας Βολοντίμιρ Σάλντο, ο οποίος υποστήριξε αμέσως τους Ρώσους κατακτητές όταν έφτασαν και έχει γίνει επικεφαλής της διοίκησης της Χερσώνας.

Οι Ρώσοι προσπαθούν επίσης να ελέγξουν όλες τις πτυχές της ζωής. Αν θέλετε να λάβετε το μισθό σας σε τραπεζικό λογαριασμό, πρέπει να ανοίξετε λογαριασμό στην τράπεζα που έχουν δημιουργήσει οι Ρώσοι στο κτίριο της πρώην Raiffeisen Bank. «Είδα τεράστιες ουρές ανθρώπων εκεί», λέει ένας κάτοικος. «Η παγίδα, όμως, είναι ότι αν κάποιος θέλει να ανοίξει λογαριασμό, πρέπει να πάρει και ρωσικό διαβατήριο, το οποίο οι κάτοικοι δεν θέλουν».

«Δεν υπάρχουν σχεδόν καθόλου μετρητά στην πόλη, η οποία μοιάζει όλο και περισσότερο με τη δεκαετία του ’90, όταν υπήρχε τεράστιο έλλειμμα και οι άνθρωποι αντάλλασσαν πράγματα μεταξύ τους από τα πορτμπαγκάζ των αυτοκινήτων τους. Τότε μπορούσες να αγοράσεις σχεδόν τα πάντα, αλλά σε τιμές δύο έως πέντε φορές υψηλότερες από την κανονική τιμή της αγοράς. Στα ίδια μέρη μπορείτε να ανταλλάξετε δολάρια και ευρώ. Σε πολλά καταστήματα, εκεί που προηγουμένως ειδικεύονταν σε ένα προϊόν, όπως κρέας ή λαχανικά, τώρα μπορείτε να αγοράσετε τα πάντα, από ψωμί και τσιγάρα μέχρι βότκα και προϊόντα για το σπίτι – σχεδόν όλα από την Κριμαία. Αλλά οι άνθρωποι δεν τα αγοράζουν δεύτερη φορά, επειδή η ποιότητα είναι απαίσια».

Όλα αυτά συνδυάζονται, και σα συνέπεια τα φιλορωσικά αισθήματα στην περιοχή μειώνονται. Από τις πρώτες ημέρες της κατοχής, οι διαδηλωτές εκτόξευαν ύβρεις, όχι λουλούδια, στα εισερχόμενα ρωσικά στρατεύματα. Τώρα η αντίσταση έχει μεταμορφωθεί σε δύο διακριτά σκέλη. Το πρώτο είναι βίαιο- το δεύτερο είναι αυτό που αποκαλούν «αγώνας για το συμβολικό περιβάλλον». Αυτό επικεντρώνεται στην τοποθέτηση φιλοουκρανικών γκράφιτι και φυλλαδίων σε όλες τις βασικές περιοχές και στην καταστροφή φιλορωσικών σημαιών και συμβόλων. Και στα δύο στρατόπεδα, βέβαια, υπάρχει ο κοινωνικός εξοστρακισμός των συνεργατών.

Οι Ρώσοι στηρίζονται σε συνεργάτες για να διαχειριστούν τις κατεχόμενες περιοχές. Δεν έχουν αρκετούς ανθρώπους τόσο για να αστυνομεύσουν τον τοπικό πληθυσμό όσο και για να στελεχώσουν όλες τις διοικητικές θέσεις που είναι απαραίτητες για τη διακυβέρνηση. Ωστόσο, ο αριθμός των συνεργατών φαίνεται να είναι μικρός: αν κάποιος ενταχθεί στην τοπική ρωσική κυβέρνηση παίρνει ρωσικό διαβατήριο, και στη Χερσώνα, από την περασμένη εβδομάδα, μόνο 23 άτομα έχουν λάβει ρωσικό διαβατήριο από άμεση συνεργασία, σε έναν πληθυσμό αρκετών εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων στην πόλη.

Συνήθως οι πρώτοι που προσπαθούν να στρατολογήσουν οι Ρώσοι είναι οι διευθυντές σχολείων. Τα σχολεία είναι ζωτικής σημασίας για το σύστημα κατοχής: όπου έχεις τον καθημερινό έλεγχο των παιδιών, οι γονείς τους συνήθως αναγκάζονται να ακολουθήσουν. «Δυστυχώς, ήδη δύο νηπιαγωγεία έχουν συμφωνήσει να συνεργαστούν», λέει ο φιλοδημοκράτης ακτιβιστής. «Επίσης, γνωρίζουμε ότι το σχολείο #30, ένα από τα πιο διάσημα της πόλης, έχει συμφωνήσει να αλλάξει το πρόγραμμα σπουδών του σε ρωσικό».

Ωστόσο, οι περισσότεροι παραμένουν απρόθυμοι να συνεργαστούν, παρά τις έντονες πιέσεις των Ρώσων. Στις πόλεις της Μελιτόπολης και της Καχόβκα, όσες αρνήθηκαν -από μια ομάδα κυρίως μεσήλικων γυναικών- συγκεντρώθηκαν και τοποθετήθηκαν σε ένα υπόγειο χωρίς φαγητό ή πρόσβαση σε τουαλέτα, και στη συνέχεια οδηγήθηκαν 30 χιλιόμετρα από την πόλη και πετάχτηκαν στην άκρη του δρόμου. Τους είπαν ότι έπρεπε να επιστρέψουν μέχρι την απαγόρευση της κυκλοφορίας, αλλιώς θα σκοτώνονταν στο δρόμο.

Στο χωριό Bekhtery, η διευθύντρια αρνήθηκε να συνεργαστεί και ξυλοκοπήθηκε τόσο άσχημα που έμεινε σχεδόν ανάπηρη. Ο επικεφαλής του τοπικού συμβουλίου συμφώνησε να συνεργαστεί και προσπάθησε να πείσει όλους τους δασκάλους και τους δημόσιους υπαλλήλους να συνεργαστούν επίσης. Όσοι αρνήθηκαν τους κάρφωσαν στους Ρώσους που έστειλαν περιπολίες στα σπίτια τους για να τους δείρουν. «Οι συνεργάτες ψάχνουν συνεχώς να επεκτείνουν την επιρροή τους», λέει ο φιλοδημοκράτης ακτιβιστής. «Πραγματοποιούν επιδρομές σε επιχειρήσεις και πιέζουν νέους ανθρώπους να συνεργαστούν. Μόλις χθες έφτασαν περίπου 70 αυτοκίνητα Lada Priora που θα χρησιμοποιηθούν για την περιπολία στην πόλη. Το γεγονός ότι οι συνεργάτες φαίνονται τόσο χαλαροί, ανοίγοντας νέα καταστήματα και πρατήρια καυσίμων, κάνει κάποιους να πιστεύουν ότι θα μείνουν για πολύ καιρό [ ]».

Όμως, ενώ οι συνεργάτες μπορεί να πιάνουν την καλή, είναι ωστόσο ανήσυχοι. «Κυκλοφορούν στην πόλη με αλεξίσφαιρα γιλέκα και με πολλούς σωματοφύλακες», συνεχίζει. «Φοβούνται μήπως δολοφονηθούν. Η πόλη θυμίζει τις μέρες της άγριας δύσης της δεκαετίας του ’90».

Πλέον αναρτώνται αφίσες σε όλη την πόλη, πολλές με εικόνες μεμονωμένων συνεργατών συνοδευόμενες από προσωπικά μηνύματα. «Kiril, έχουμε κάτι για σένα», γράφει μία με την εικόνα του κεφαλιού του άνδρα πάνω από σχέδια μιας θηλιάς, ενός όπλου και ενός αυτοκινήτου που εκρήγνυται. Μια παρόμοια αφίσα δείχνει την εικόνα ενός πτώματος μισοσκεπασμένου με χώμα: «Πολλοί Ρώσοι είναι ήδη τροφή για τα σκουλίκια, εσύ είσαι ο επόμενος». Το γκράφιτι που απλώνεται σε έναν κεντρικό δρόμο της πόλης Hola Prystan γράφει: «Οι Ρώσοι είναι πολύ επικίνδυνοι: Η AFU [ο ουκρανικός στρατός] είναι κοντά. Τα Ορκ να φοβούνται. Η Χόπρι [συντομογραφία του Hola Prystan] είναι Ουκρανική».

«Είμαι υπερήφανος για τη νέα γενιά μας», λέει ο φιλοδημοκράτης ακτιβιστής. «Κάνουν διαρκώς πατριωτικά γκράφιτι σε όλη την πόλη: μπλε και κίτρινες ρίγες σε πάρκα και γειτονιές- πετούν μπογιά ενάντια στις πολλές προπαγανδιστικές διαφημιστικές πινακίδες που έχουν πλέον στηθεί σε όλη την πόλη».

Στη συνέχεια, υπάρχει και η πιο άμεση δράση. Καθώς οι Ρώσοι έχουν θέσει την περιοχή σχεδόν υπό τον πλήρη έλεγχο τους, η ουκρανική αντίσταση έχει πυκνώσει αναλογικά. Στις 16 Ιουνίου, ο Eugeniy Sobolev, φιλορώσος επικεφαλής της υπηρεσίας φυλακών της Χερσώνας, νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο αφού μια βόμβα έσπασε τα τζάμια του λευκού Audi του. Σε λιγότερο από μια εβδομάδα αργότερα, στις 24 Ιουνίου, ο Dmitry Savluchenko, φιλορώσος αξιωματούχος υπεύθυνος του Τμήματος Νεολαίας και Αθλητισμού στην περιοχή της Χερσώνας, ανατινάχθηκε μέσα στο αυτοκίνητό του. Ο Serhii Khlan, σύμβουλος του επικεφαλής της ουκρανικής πολιτικό-στρατιωτικής διοίκησης της Χερσώνας, αποκάλεσε τον Savluchenko «προδότη» και ανακοίνωσε ότι «οι αντάρτες μας [κέρδισαν] άλλη μια νίκη».

Οι ενέργειες αυτές ενισχύουν το ηθικό στο εσωτερικό της Χερσώνας. «Οι απόπειρες φυσικής εξόντωσης των συνεργατών είναι πολύ δημοφιλείς», συνεχίζει η πηγή μου. «Όλοι θέλουν να αντιταχθούν στους Ρώσους και περιμένουν τη γρήγορη επιστροφή των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων. Υπάρχουν ακόμη και περιπτώσεις λαθροκυνηγών που πυροβολούν Ρώσους στρατιώτες που περιπολούν στο ποτάμι τη νύχτα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι ‘απελευθερωτές’ κινούνται πλέον μόνο σε φάλαγγες τριών ή περισσότερων σκαφών. Φοβούνται. Νομίζω ότι μόνο με τέτοιου είδους μεθόδους θα έχουμε επιτυχία. Πρέπει να νιώθουν συνεχώς φόβο για τη ζωή τους».

Είναι δύσκολο να εκτιμήσει κανείς πόσο διαδεδομένη είναι η βίαιη αντίσταση. Οι περισσότερες περιπτώσεις παραμένουν αδημοσίευτες, επειδή οι Ρώσοι δεν θέλουν να φανούν αδύναμοι ή ευάλωτοι και οι αντάρτες δεν θέλουν να θέσουν σε κίνδυνο την ασφάλειά τους. Σε πολλές μικρές πόλεις, υπάρχουν πολλές περιπτώσεις νεαρών με μαχαίρια που μαχαιρώνουν μεθυσμένους στρατιώτες. Κανείς δεν λέει τίποτα γιατί είναι κακό και για τους Ρώσους και για τα παιδιά.

«Συνήθως αυτοί που επιδίδονται σε βίαιες πράξεις είναι νέοι ή μεσήλικες άνδρες, οι περισσότεροι από αυτούς είναι χωρίς ειδική εκπαίδευση ή προετοιμασία», λέει ο Danylov. «Υπάρχουν όμως και πιο αναβαθμισμένες ενέργειες.  Πριν από λίγες εβδομάδες, αρκετοί Ρώσοι στρατιώτες προσκλήθηκαν για ένα ποτό και όλοι τους βρέθηκαν με το λαιμό τους κομμένο Δεν μπορώ να φανταστώ ότι αυτοί οι άνθρωποι δεν ήταν εκπαιδευμένοι [ ] . Σαφώς, όμως, υπάρχουν επαφές μεταξύ των δυνάμεων ασφαλείας και των ντόπιων. Είναι αδύνατο για έναν απλό άνθρωπο να προμηθευτεί εκρηκτικά υλικά στην ίδια τη Χερσώνα – οπότε αυτές οι βόμβες παραδίδονται από επαγγελματίες με τη μία ή την άλλη μορφή».

Και μέχρι στιγμής, αυτή η αντίσταση είναι αποτελεσματική. Οι κατοχικές δυνάμεις έχουν προσπαθήσει τέσσερις φορές να οργανώσουν δημοψήφισμα στη Χερσώνα για την ένταξή της στη Ρωσία, αλλά λόγω των αρχικών διαμαρτυριών και τώρα της ένοπλης αντίστασης, αυτό αποδείχθηκε αδύνατο. Όπως μου λέει ο φιλοδημοκράτης ακτιβιστής: «Οι άνθρωποι αντιστέκονται συνεχώς όσο μπορούν. Και αυτή η αντίσταση αυξάνεται κάθε μέρα».

Μετάφραση: Δεκεμβριστής

ΣΧΕΤΙΚΑ

ΑΦΗΣΤΕ ΕΝΑ ΣΧΟΛΙΟ

Αρέσει σε %d bloggers: