του Αλέκου Μιχαηλίδη από τον Φιλελεύθερο
Κάθε τόσο, η κυπριακή πολιτική σκηνή ανακαλύπτει μια καινούργια «ευκαιρία» για το Κυπριακό. Αυτή τη φορά έχουμε τις συναντήσεις Χριστοδουλίδη–Ερχιουρμάν, τα Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης, την προοπτική ανοίγματος νέων οδοφραγμάτων και την αναμενόμενη νέα κινητικότητα του ΟΗΕ και του Γενικού Γραμματέα. Η κυβέρνηση μιλά για επανέναρξη των συνομιλιών, τα κόμματα επαναλαμβάνουν τα γνωστά περί «παραθύρου ευκαιρίας» και όλοι καλούνται να αισιοδοξούν.
Μόνο που υπάρχει ένα ενοχλητικό ερώτημα, το οποίο θεωρείται και προβοκάτσια από όσους αποδέχονται το απαρτχάιντ ως την τελική λύση του Κυπριακού: πού ακριβώς μας οδήγησε αυτή η πολιτική μέχρι σήμερα;
Εδώ και δεκαετίες σε συνθήκες καταπίεσης, αντί να συζητούμε πώς θα ανατρέψουμε την κατοχή και τη διχοτόμηση, συζητούμε πώς θα κάνουμε τη διχοτόμηση λίγο πιο… λειτουργική.
Να ανοίξουμε ένα ακόμη οδόφραγμα. Να διευκολύνουμε τις διελεύσεις. Να αυξήσουμε τις επαφές. Να συμφωνήσουμε κάποια ακόμη ΜΟΕ, που συμβάλλουν τελικά στην αναβάθμιση του κατοχικού καθεστώτος και στην αυταρέσκεια του κάθε Ερχιουρμάν που νομίζει είναι ηγέτης.
Τα οδοφράγματα δεν καταργούν τη διαίρεση, τη διαιωνίζουν. Μεγαλώνουν την ψευδαίσθηση της ευμάρειας και της πλαστής ειρήνης που τάζουν τα μεγάλα (και τα μικρά) κόμματα. Δημιουργούν συνθήκες απαρτχάιντ, για να νομίζουν οι άθλιοι ότι ο καφές στο Μπουγιούκ Χαν είναι καφές της ειρήνης και όχι του πολέμου.
Συνηθίζουμε σιγά-σιγά την εικόνα δύο χωριστών διοικήσεων, δύο διαφορετικών οικονομικών και πολιτικών πραγματικοτήτων, με μερικά περάσματα ανάμεσά τους. Μαθαίνουμε να ζούμε με τη διχοτόμηση, αρκεί να είναι μια διχοτόμηση «άνετη», προσβάσιμη και οικονομικά λειτουργική. Αυτό δεν είναι απελευθέρωση. Είναι προσαρμογή.
Και εδώ βρίσκεται η μεγάλη πολιτική ευθύνη του ολοζώντανου ΔΗΣΑΚΕΛ. Παρά τις μεταξύ τους δήθεν διαφορές, παραμένουν εγκλωβισμένοι στην ίδια στρατηγική λογική: η ΔΔΟ ως αφετηρία και ως δόγμα πια, οι συνομιλίες ως αυτοσκοπός και κάθε ΜΟΕ ως απόδειξη ότι «κάτι κινείται». Εξακολουθούν να τάσσονται υπέρ μιας νέας πρωτοβουλίας του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ και της επανέναρξης της διαδικασίας στη βάση του μέχρι σήμερα πλαισίου, το οποίο έχει αποτύχει οικτρά.
Κι αυτό, παρόλο που το 2004 θα έπρεπε να είχε τελειώσει ένας ολόκληρος κύκλος ψευδαισθήσεων. Δεν τελείωσε. Ακολούθησαν χρόνια συνομιλιών, «ιστορικές συγκλίσεις», νέες πρωτοβουλίες, νέες «ελπίδες». Και το 2017 ήρθε το Κραν Μοντανά να επιβεβαιώσει ξανά το αδιέξοδο.
Κι όμως, το πολιτικό κατεστημένο συνεχίζει σαν να χρειάζεται απλώς μία ακόμη προσπάθεια.
Η κυβέρνηση Χριστοδουλίδη δυστυχώς επιμένει στην αναζωογόνηση μιας διαδικασίας που έχει εξαντληθεί. Αντί να ανοίξει μια ουσιαστική συζήτηση για το τι σημαίνει σήμερα λύση και απελευθέρωση, περιορίζεται στη διαχείριση της υπάρχουσας κατάστασης.
Έτσι, οι προεδρικές εκλογές, οι υποψηφιότητες, οι συμμαχίες και οι δημοσκοπήσεις έχουν αρχίσει να καταλαμβάνουν τον πολιτικό ορίζοντα. Το Κυπριακό γίνεται ξανά εργαλείο προεκλογικών ισορροπιών, αντί να αποτελεί το πεδίο πάνω στο οποίο θα έπρεπε να συγκρούονται διαφορετικές στρατηγικές για το μέλλον της χώρας.
Χρειάζεται μια ειρηνική επανάσταση στο εσωτερικό. Μια ρήξη με αυτή την αδράνεια. Μια διαρκής υπενθύμιση ότι η πατρίδα μας βρίσκεται πίσω από τον Πενταδάκτυλο και όχι στα αρχηγεία των κομμάτων, στο Προεδρικό ή στην παραλιακή της Λεμεσού.
Δεν μπορεί η κάθε εξουσία να διαχειρίζεται απλώς τη διχοτόμηση και την κατοχή. Να βαφτίζει την καθημερινή συνύπαρξη «λύση». Να βολεύεται με τον θόρυβο για νέο κύκλο διαπραγματεύσεων ή να υπόσχεται σχέδια λύσης που έχει ήδη απορρίψει ο λαός.
Χρειαζόμαστε μια νέα πολιτική για την Κύπρο, που θα έχει ως αφετηρία την απελευθέρωση και την ενότητα του τόπου, την αποχώρηση των κατοχικών στρατευμάτων, την κατάργηση των εγγυήσεων και την αποκατάσταση των δικαιωμάτων όλων των Κυπρίων, την επιστροφή όλων των προσφύγων στα σπίτια τους.
Κι αν όλα αυτά ακούγονται εύηχα συνθήματα, τότε η πολιτική των ΜΟΕ τι είναι; Η εμμονή στην αποτυχημένη και έκπτωτη ΔΔΟ τι είναι; Τα όρνεα που μυρίστηκαν ψόφιο και εύχονται να ανοίξει ένα οδόφραγμα για να βοηθήσει δήθεν τη διαδικασία, ποιο περιεχόμενο προτείνουν, αν όχι μια διχοτόμηση που θα ονομάσουν «χαλαρή ομοσπονδία», καθώς η άλλη πλευρά θα μιλά για δύο κράτη;
