Ο πόλεμος στο Ιράν άφησε τις ένοπλες δυνάμεις της Βρετανίας εκτεθειμένες, ασκώντας πιέσεις στον πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ να ενεργήσει τηρώντας τις υποσχέσεις του να επενδύσει στην άμυνα, μετά από χρόνια προειδοποιήσεων από στρατιωτικούς ηγέτες σχετικά με τη συρρίκνωση των δυνατοτήτων του Ηνωμένου Βασιλείου.
Από την Ναυτεμπορική
Όταν η βρετανική στρατιωτική βάση στην Κύπρο χτυπήθηκε από ένα μη επανδρωμένο αεροσκάφος στις αρχές της σύγκρουσης στο Ιράν τον Μάρτιο, η Βρετανία, της οποίας το ναυτικό ήταν το μεγαλύτερο στον κόσμο στην αρχή του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, χρειάστηκε τρεις εβδομάδες για να αναπτύξει ένα πολεμικό πλοίο στην ανατολική Μεσόγειο.
Η Γαλλία, η Ελλάδα και η Ιταλία έστειλαν πολεμικά πλοία στην Κύπρο μέσα σε λίγες μέρες.
Η μειωμένη στρατιωτική ικανότητα της Βρετανίας έχει επισημανθεί από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Έχει απορρίψει τα δύο αεροπλανοφόρα της Βρετανίας ως «παιχνίδια», ενώ ο υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγσεθ, χλεύασε αυτό που αποκάλεσε «μεγάλο, κακό Βασιλικό Ναυτικό».
Υπερασπιζόμενος το ιστορικό του στις ένοπλες δυνάμεις, ο Στάρμερ δήλωσε την Τετάρτη ότι η κυβέρνησή του, η οποία βρίσκεται στην εξουσία για σχεδόν δύο χρόνια, είχε θέσει σε εφαρμογή τη μεγαλύτερη διαρκή αύξηση των στρατιωτικών δαπανών από τον Ψυχρό Πόλεμο.
Ο στρατός της Βρετανίας έχει πλέον περίπου το μισό μέγεθος από τότε και ο στρατός της είναι ο μικρότερος που υπήρξε από τις αρχές του 19ου αιώνα.
Παρακάτω παρατίθενται λεπτομέρειες σχετικά με την κλίμακα της παρακμής και τις τρέχουσες δυνατότητες της χώρας.
Βασιλικό Ναυτικό
Το Βασιλικό Ναυτικό της Βρετανίας έχει προσωπικό 38.000 ατόμων. Λειτουργεί δύο αεροπλανοφόρα και έναν συνολικό στόλο 13 αντιτορπιλικών και φρεγατών.
Αυτός ο αριθμός έχει μειωθεί από περίπου 62.000 άτομα προσωπικό, τρία αεροπλανοφόρα και περίπου 50 αντιτορπιλικά και φρεγάτες το 1991.
Οι καθυστερήσεις στην αποστολή ενός πολεμικού πλοίου στην Κύπρο προκάλεσαν κριτική για τον διαθέσιμο στόλο επιφανείας του ναυτικού.
Το HMS Dragon, ένα αντιτορπιλικό αεράμυνας τύπου 45, έφτασε στην ανατολική Μεσόγειο στις 23 Μαρτίου, ενώ το Βασιλικό Ναυτικό έχει δηλώσει από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν ότι αναβαθμίζει το RFA Lime Bay για να βελτιώσει τις δυνατότητες ναρκοθηρίας και αυτόνομης τεχνολογίας.
Αυτή η ανάπτυξη συγκρίνεται με τον Πόλεμο του Κόλπου το 1990-91, όταν το Βασιλικό Ναυτικό έστειλε 21 πλοία επιφανείας και δύο υποβρύχια συν 11 βοηθητικά πλοία του Βασιλικού Στόλου στην περιοχή.
Ο μικρότερος στόλος έρχεται μετά από δεκαετίες περικοπών στη χρηματοδότηση της άμυνας από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν περίπου το 3,8% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος δαπανήθηκε για τον στρατό σε σύγκριση με το 2,3% που δαπανήθηκε το 2024.
Η Βρετανία μέχρι τον Δεκέμβριο του 2025 είχε ένα πολεμικό πλοίο παρόν στη Μέση Ανατολή για δεκαετίες, αλλά αυτό έληξε όταν το HMS Lancaster παροπλίστηκε στο Μπαχρέιν λίγες εβδομάδες πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.
Οι παλαιωμένες φρεγάτες του Βασιλικού Ναυτικού πρέπει να αποσυρθούν πριν γίνουν διαθέσιμες οι αντικαταστάσεις, ενώ τα αντιτορπιλικά του βρίσκονται σε εργασίες συντήρησης. Ένας στόλος 13 νέων φρεγατών Type 26 και Type 31 πρόκειται να τεθεί σε υπηρεσία τα επόμενα χρόνια.
Το Βασιλικό Ναυτικό δέχεται επίσης πιέσεις από τις ρωσικές απειλές πιο κοντά στο έδαφός του, με βρετανικά πολεμικά πλοία να περνούν πρόσφατα έναν μήνα στον Βόρειο Ατλαντικό παρακολουθώντας ρωσικά υποβρύχια.
Περίπου το ένα πέμπτο του αμυντικού προϋπολογισμού της Βρετανίας δαπανάται σε πυρηνικά υποβρύχια. Αυτό περιλαμβάνει το πυρηνικό αποτρεπτικό μέσο Trident, που αποτελείται από τέσσερα υποβρύχια κλάσης Vanguard. Σύμφωνα με την πολιτική συνεχούς αποτροπής στη θάλασσα, τουλάχιστον ένα από αυτά τα υποβρύχια βρίσκεται σε περιπολία στη θάλασσα ανά πάσα στιγμή.
Τα υποβρύχια κλάσης Vanguard θα αντικατασταθούν από τα κλάσης Dreadnought στις αρχές της δεκαετίας του 2030.
Βασιλική Πολεμική Αεροπορία
Η RAF έχει πάνω από 150 μαχητικά αεροσκάφη σε υπηρεσία, τα δύο τρίτα των οποίων είναι Eurofighter Typhoon και τα υπόλοιπα Lockheed Martin F-35. Έχει μόνιμο προσωπικό περίπου 31.000 ατόμων.
Το 1991, η RAF είχε περίπου 700 μαχητικά αεροσκάφη ταχείας εκτόξευσης και περίπου 88.000 άτομα. Κατά τη διάρκεια του Πολέμου του Κόλπου 1990-1991, ανέπτυξε 157 αεροσκάφη στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένων πάνω από 80 μαχητικών αεροσκαφών.
Πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, η Βρετανία έστειλε έξι F-35 στην Κύπρο και τέσσερα Typhoon από την 12η Μοίρα, μια κοινή μονάδα της RAF και του Κατάρ, στο Κατάρ. Στη συνέχεια, έστειλε τέσσερα επιπλέον Typhoon στο Κατάρ στις αρχές Μαρτίου, μετά την έναρξη των επιθέσεων των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν.
Σε αντίθεση με τον Πόλεμο του Κόλπου, όταν η Βρετανία ήταν ενεργό μέλος του συνασπισμού υπό την ηγεσία των ΗΠΑ που πολεμούσε το Ιράκ του Σαντάμ Χουσεΐν, δεν εμπλέκεται άμεσα στην τρέχουσα σύγκρουση με το Ιράν, αν και ο Στάρμερ έχει επιτρέψει αυτό που αποκαλεί αμυντικές αποστολές που αποσκοπούν στην προστασία των κατοίκων της περιοχής, συμπεριλαμβανομένων των Βρετανών πολιτών.
Στρατός
Η δύναμη του βρετανικού στρατού ανέρχεται σήμερα σε 74.000 άτομα πλήρους απασχόλησης, από 148.000 το 1991.
Ο αριθμός των κύριων αρμάτων μάχης έχει μειωθεί από έναν στόλο περίπου 1.200 στο τέλος του Ψυχρού Πολέμου σε περίπου 150 που είναι σήμερα σε λειτουργία.
Πηγή: Reuters
