Ενώ ο δημόσιος λόγος μονοπωλείται σχεδόν αποκλειστικά από τα νεότευκτα και το υπό εκκόλαψη κόμμα, τις δημοσκοπήσεις, την κοινωνική βία και τους λαγοκέφαλους, αποσιωπώνται παντελώς κυοφορούμενες θεσμικές ρυθμίσεις που θα καθορίσουν την βιομηχανική και ενεργειακή παραγωγή της χώρας στις επόμενες δεκαετίες. Ο λόγος για το νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τις ΑΠΕ και το αντίστοιχο για την βιομηχανία και την εφοδιαστική αλυσίδα, που βρίσκονται αυτή την περίοδο σε δημόσια διαβούλευση.
Θα επιδιώξω μια περιορισμένη κριτική αναδεικνύοντας τις βασικές συνιστώσες στο πλαίσιο των οποίων θα έπρεπε, κατά την ταπεινή μου άποψη, να λάβει χώρα η τρέχουσα διαβούλευση: τα νέα γεωοικονομικά δεδομένα, την ενεργειακή αναβάθμιση υπό το πρίσμα της συμμαχίας 3+1 (Ελλάδα-Κύπρος-Ισραήλ και ΗΠΑ), την άμυνα και την νέα περιφερειακότητα.
Η χάραξη του οικονομικού διαδρόμου Ινδίας- Μέσης Ανατολής- Ευρώπης κι ο κάθετος ενεργειακός άξονας Ελλάδας -Ανατολικής Ευρώπης, προϋποθέτουν σαφή καθορισμό οδεύσεων που θα περιλαμβάνουν λιμάνια, θαλάσσιες διαδρομές, σιδηροδρομικές γραμμές και οδικούς άξονες, ικανές να μεταφέρουν με ασφάλεια ροές εμπορευμάτων και ενέργειας. Ενδεικτικό παράδειγμα αυτό της Ελευσίνας που μετά την πρόσφατη συμφωνία Ελλάδας-ΗΠΑ και Νότιας Κορέας καθίσταται ναυπηγικό, βιομηχανικό και αμυντικό κέντρο, ανταγωνιστικό στο κινεζικής επιρροής λιμάνι του Πειραιά.
Οι επικείμενες εξορύξεις υδρογονανθράκων, οι εγκαταστάσεις θαλάσσιων ανεμογεννητριών και οι διελεύσεις καλωδίων μεταφοράς κρίσιμων δεδομένών, προϋποθέτουν ολοκλήρωση του θαλάσσιου χωροταξικού σχεδιασμού, οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών και δόγμα αποτροπής στις θάλασσες μας.
Μιλώντας όμως για την προοπτική ενσωμάτωσης της εφοδιαστικής αλυσίδας στο νέο βιομηχανικό μοντέλο θα έπρεπε να τονιστεί ιδιαιτέρως η συμβολή των μη επανδρωμένων στην αυτοματοποίηση κρίσιμων σταδίων της εφοδιαστικής αλυσίδας και στην μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος, προσδιορίζοντας χωρικά τις σχετικές υποδομές. Η αξιοποίηση αδρανών πόρων όπως π.χ. των κλειστών στρατοπέδων για την ανάπτυξη, τον πειραματισμό και την εφαρμογή νέων καινοτομιών από Παν/μια η ερευνητικά κέντρα θα άξιζε να συμπεριληφθεί στο υπό διαμόρφωση πλαίσιο. Επίσης η αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων για την διπλή χρήση υποδομών (στρατιωτική και πολιτική) π.χ. γεφυρών, σιδηροδρόμων ή οδικών αξόνων, αποτελεί ενδεδειγμένη καλή πρακτική για την ενίσχυση των εγχώριων υποβαθμισμένων υποδομών από την περίοδο της οικονομικής κρίσης.
Οι δημοτικές και περιφερειακές αρχές οφείλουν να συμβάλλουν εποικοδομητικά στην διαμόρφωση του εν λόγω πλαισίου υποδεικνύοντας εκτάσεις εντός των ορίων τους που έχουν τις προδιαγραφές, τα δίκτυα και την ετοιμότητα να υποδεχθούν μεγάλες επενδύσεις. Οι ειδικές ζώνες βιομηχανικής παραγωγής και εμπορίου αποτελούν σύμφωνα με την διεθνή πρακτική κόμβους υψηλής καινοτομίας και αξίας με καλοπληρωμένες και ποιοτικές θέσεις εργασίας.
Ο Αλέξης Τσίπρας, επισημαίνει ορθά το τέλος της Μεταπολίτευσης και την ανάγκη περάσματος σε μια νέα ιστορική περίοδο. Μόνο που αναπαράγει τις κλασικές συνταγές που σφράγισαν αυτή την εποχή που έληξε: παροχολογία, δικαιωματισμός, ελληνοτουρκική φιλία… Ως αναφορά δε την πολυ-αναφερόμενη αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου, αυτή δεν μπορεί συμβεί αν στο επίκνετρο του μετασχηματισμού δεν τεθεί η άμυνα κι η ανθεκτικότητα ως όροι εθνικής επιβίωσης στην πολυκρίση. Ενα σύνολο δηλαδή συλλογικών απειλών που συνθέτουν μεταξύ άλλων η ισλαμική επέκταση, η κλιματική απορρύθμιση και οι νέες πλανητικές διαιρέσεις που σηματοδοτούν την κρίση της παγκοσμιοποίησης, με την Δύση σε υποχώρηση.
