Le Grand Continent
Σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή 26 Ιουνίου, ο καύσωνας που πλήττει τη Δυτική Ευρώπη θα ήταν αδύνατο να εμφανιστεί χωρίς την κλιματική υπερθέρμανση που προκαλείται από τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου.
Σύμφωνα με τη μελέτη που δημοσιεύθηκε από την επιστημονική κοινοπραξία World Weather Attribution (WWA), το κύμα καύσωνα που πλήττει την Ευρώπη θα ήταν πρακτικά αδύνατο πριν από πενήντα χρόνια[1].
- Έτσι, αν και ένας ισχυρός αντικυκλώνας είναι η αιτία αυτού του μετεωρολογικού φαινομένου, η εξαιρετική έντασή του οφείλεται στην υπερθέρμανση που προκαλείται από τις εκπομπές ορυκτών καυσίμων.
- Ένα παρόμοιο κύμα καύσωνα τον Ιούνιο θα ήταν περίπου 3,5° C λιγότερο ζεστό κατά τη διάρκεια της ημέρας το 1976 και περίπου 2° C λιγότερο ζεστό το 2003. Οι νυχτερινές θερμοκρασίες θα ήταν περίπου 2,4° C χαμηλότερες τον Ιούνιο του 1976 και περίπου 1,3° C χαμηλότερες τον Ιούνιο του 2003.
- Οι θερμοκρασίες που καταγράφηκαν αυτή την εβδομάδα υπερβαίνουν τις εποχιακές μέσες τιμές κατά 5 έως 12° C στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία, την Ισπανία και τη νότια Αγγλία.
- Οι εξαιρετικά ζεστές νύχτες, που συγκαταλέγονται στα πιο επικίνδυνα φαινόμενα για την υγεία, είναι πλέον 100 φορές πιο πιθανές από ό,τι στις αρχές της δεκαετίας του 2000[2].
Στη Γαλλία, η θερμοκρασία είναι κατά 15 ο C υψηλότερη από το κανονικό
Διαφορά μεταξύ των μέγιστων θερμοκρασιών που προβλέπονται για τις 26-27 Ιουνίου (προβλέψεις του HRES του ECMWF) και τις φυσιολογικές εποχικές θερμοκρασίες, κατά την περίοδο αναφοράς 1961-1990. Η διαφορά σε οC
- Το φαινόμενο δεν περιορίζεται στις μέγιστες θερμοκρασίες. Η WWA επισημαίνει ότι ο συνδυασμός ζέστης και υγρασίας καθιστά αυτό το φαινόμενο ιδιαίτερα επικίνδυνο, δεδομένου ότι η υγρασία μειώνει την ικανότητα του ανθρώπινου σώματος να αποβάλει τη θερμότητα μέσω της εφίδρωσης, γεγονός που αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο θερμικού στρες.
- Το 45 % των ευρωπαϊκών πόλεων έχει ήδη φτάσει –ή αναμένεται να φτάσει– στο υψηλότερο επίπεδο θερμικού στρες που έχει καταγραφεί ποτέ.
- Σύμφωνα με τους ερευνητές, πρόκειται για το πιο έντονο κύμα καύσωνα του Ιουνίου που έχει παρατηρηθεί ποτέ στην Ευρώπη, ένα ρεκόρ που είναι ακόμη πιο ανησυχητικό δεδομένου ότι ο Ιούνιος, ιστορικά, δεν είναι ο θερμότερος μήνας του έτους στη Δυτική Ευρώπη.
- Μετά από ένα ρεκόρ καύσωνα ήδη από τον Μάιο, η ήπειρος καταγράφει έτσι ένα δεύτερο ακραίο επεισόδιο μέσα σε λίγες εβδομάδες.
- Για τους συγγραφείς, αυτός ο καύσωνας δείχνει ότι, με μια παγκόσμια αύξηση της θερμοκρασίας κατά 1,4° C, οι ευρωπαϊκές κοινωνίες έχουν ήδη φτάσει στα όρια της ικανότητάς τους να προσαρμοστούν.
- Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον, εάν διατηρηθούν οι ισχύουσες πολιτικές, ο πλανήτης οδεύει προς αύξηση της θερμοκρασίας κατά περίπου 2,8° C έως το 2100.
- Εάν όλες οι δεσμεύσεις για το κλίμα που έχουν ανακοινωθεί εφαρμοστούν πλήρως, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που δεν έχουν ακόμη εκφραστεί σε συγκεκριμένες πολιτικές, η αύξηση της θερμοκρασίας θα περιοριστεί μεταξύ 2,3° C και 2,5° C, πολύ κάτω από τον στόχο της Συμφωνίας του Παρισιού του 2015[3].
Η Κίνα είναι η πρώτη χώρα παγκοσμίως σε εκπομπές CO2
Εκπομπές τόνων διοξειδίου του άνθρακος το 2023
Πίνακας
Γραφικό: Le Grand Continent – Πηγή : Global Carbon Budget (2024)
• Η Αρκτική είναι η περιοχή του κόσμου που θερμαίνεται ταχύτερα και, κατά συνέπεια, η Ευρώπη είναι η ήπειρος όπου η αύξηση της θερμοκρασίας είναι πιο έντονη, με άνοδο περίπου 2 έως 2,5° C σε σύγκριση με την προβιομηχανική εποχή, έναντι 1,2 έως 1,4° C σε παγκόσμιο επίπεδο4. Είναι επίσης η ήπειρος όπου οι καύσωνες προκαλούν περισσότερους θανάτους από το σύνολο των υπόλοιπων φυσικών καταστροφών.
Πηγές
Fossil fuel emissions have rapidly worsened European heatwaves in just a few decades, World Weather Attribution, 26 juin 2026
Kate Abnett, « Europe’s heatwave ‘virtually impossible’ without climate change, scientists say », Reuters, 26 juin 2026.
New climate pledges only slightly lower dangerous global warming projections, UNEP, 4 novembre 2025.↑
Why is Europe warming so quickly ?, Copernicus, 2025.↑
